Avrupa Birliği (AB) ile Güney Amerika Ortak Pazarı (MERCOSUR) ülkeleri arasında uzun süredir beklenen ticaret anlaşması, bugün, 1 Mayıs 2026 Cuma itibarıyla geçici olarak yürürlüğe girdi. Bu gelişme, küresel ticarette yeni bir dönemin kapılarını aralarken, iki blok arasındaki ekonomik ilişkileri derinleştirmeyi hedefliyor.
AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, anlaşmanın somut faydalarının şimdiden görünür olduğunu vurguladı. Von der Leyen, gümrük tarifelerinin düşmeye başlayacağını, şirketlerin yeni pazarlara erişim kazanacağını ve yatırımcılar için öngörülebilirliğin artacağını belirtti. Bu geçici uygulamanın, anlaşmanın getireceği faydaları ortaya koyacağını ve hassasiyetlerin nasıl ele alındığını göstereceğini de sözlerine ekledi.
25 Yıllık Müzakere Süreci ve Kapsamı
AB ile Arjantin, Brezilya, Uruguay ve Paraguay'ı kapsayan MERCOSUR ülkeleri, 17 Ocak 2026 tarihinde ticaret anlaşmasını imzalamıştı. Yaklaşık 25 yıl süren zorlu müzakerelerin ardından varılan bu mutabakat, dünya gayri safi yurtiçi hasılasının (GSYİH) yaklaşık yüzde 20'sini ve 700 milyondan fazla insanı kapsayan devasa bir serbest ticaret bölgesi oluşturmayı amaçlıyor.
Anlaşmanın geçici olarak yürürlüğe girmesiyle birlikte, belirli ürünlerde tarifeler ortadan kalkacak ve ticaret ile yatırımlar için öngörülebilir kurallar tesis edilecek. Böylece, AB işletmeleri, tüketicileri ve çiftçileri anlaşmanın sunduğu avantajlardan hemen faydalanmaya başlayabilecek. Aynı zamanda, AB ekonomisinin hassas sektörleri için güçlü koruma önlemleri de devreye alınacak.
Tarım ve Sanayi Ürünlerinde Karşılıklı Avantajlar
Anlaşma kapsamında, MERCOSUR ülkelerine sığır eti, kümes hayvanları ve süt ürünleri gibi bazı tarım ürünlerinde gümrük avantajları sağlanacak. Buna karşılık, MERCOSUR ülkeleri de pazarlarını Avrupa sanayi ürünlerine daha fazla açacak. Brüksel, bu anlaşmayı Latin Amerika'daki ticarette AB'nin payını ve etkisini artıracak önemli bir jeopolitik kazanım olarak görüyor.
Muhalefet ve Gelecek Süreç
Anlaşma, tüm taraflarca desteklenmiyor. Özellikle Fransa ve Polonya başta olmak üzere bazı AB ülkeleri ile Avrupa genelindeki çiftçi örgütleri, MERCOSUR'dan gelecek tarım ürünlerinin haksız rekabete yol açacağı endişesiyle anlaşmaya karşı çıkıyor. Avrupa Parlamentosu da anlaşmaya sıcak yaklaşmamış ve bu konuda Avrupa Adalet Divanı'nda hukuki süreç başlatmıştı.
Geçici uygulamanın ardından, anlaşmanın tam olarak yürürlüğe girmesi için Avrupa Parlamentosu (AP) ve AB Konseyi tarafından onaylanması gerekiyor. Bu onay süreçleri, anlaşmanın geleceği açısından kritik öneme sahip olmaya devam edecek.
